Project Updates
Regenwater als duurzame en kostenefficiënte drinkwaterbron voor de pluimveesector
Pluimvee
Externe waterbronnen
Verhogen van hemelwatergebruik
Grondwater is een onmisbare bron voor veel pluimveebedrijven, maar door de toenemende droogte tijdens de zomermaanden dreigt deze steeds schaarser te worden. Het is dan ook essentieel om in de toekomst voldoende zuiver drinkwater te waarborgen voor de pluimveesector. Regenwater als drinkwaterbron voor kippen biedt een duurzaam alternatief, maar brengt enkele uitdagingen met zich mee. Het Proefbedrijf Pluimveehouderij onderzoekt deze optie uitvoerig in het kader van het Life ACLIMA-project(*).
Hoe regenwater veilig als drinkwater gebruiken?
Regenwater kan in contact komen met uitwerpselen van wilde vogels en neergeslagen stof uit de stalomgeving. Bioveiligheid is daarom cruciaal bij gebruik van regenwater. Een veilig gebruik van dit water begint met een hygiënische wateropvang en -opslag. Dit betekent een regelmatig onderhoud van dakgoten en een jaarlijkse reiniging van de regenputten. Ondergrondse opslag houdt het water koel wat de groei van bacteriën afremt en het kiemgetal verlaagt.
Vervolgens moet het opgevangen regenwater grondig gezuiverd worden. In de vleeskippenstallen van het Proefbedrijf Pluimveehouderij gebeurt dit met behulp van een geavanceerd systeem, bestaande uit onder andere trommelfilters, UV-desinfectie, chemische ontsmetting met waterstofperoxide, en zand- en actieve koolfilters. Het behandelde regenwater werd meer dan een jaar lang gemonitord en voldeed consistent aan de drinkwaternormen voor pluimvee (IKB/Belplume).

Vergelijkbare technische resultaten
Vanaf het voorjaar van 2023 vergeleek het Proefbedrijf gedurende vijf proefrondes de technische resultaten van vleeskippen met regenwater als drinkwater tegenover leidingwater. Er waren geen significante verschillen tussen de productieresultaten van beide groepen. In de laatste proefronde was de uitval in de groep met regenwater zelfs significant lager. Ook de voeder- en wateropname, evenals de gezondheid van de dieren, bleven stabiel en binnen de normen.
Wat kost het gebruik van regenwater?
Op het Proefbedrijf Pluimveehouderij bedraagt de gemiddelde kostprijs van leidingwater de laatste jaren 2,09 € per m³ (zie figuur 1). Afhankelijk van de verbruikte hoeveelheid water en de regio kan deze prijs verschillen. Voor regenwater werd er rekening gehouden met de aanschaf van de installatie, de kosten voor onderhoud en het gebruik van behandelingsproducten. Na een afschrijvingsperiode van 10 jaar dalen de kosten van regenwater verder vermits dan enkel de verbruiks- en onderhoudskosten verrekend worden.
We stellen vast dat in alle situaties de kostprijs van leidingwater hoger is dan van gezuiverd regenwater. De kostprijs van het regenwater daalt nog verder na de afschrijvingsperiode van 10 jaar. Bij schaalvergroting (50.000 – 100.000 – 200.000 kippen) verlaagt de eenheidsprijs per m³ gezuiverd regenwater nog aanzienlijk (figuur 1 en 2).

Figuur 1: Kostprijs van gezuiverd regenwater versus leidingwater (€/m³). Tijdens de eerste periode van 10 jaar wordt de aankoopprijs van de installatie mee in rekening gebracht. Nadien enkel nog de kosten voor onderhoud en verbruik van producten. Leidingwater PP* = gemiddelde kostprijs van leidingwater op het Proefbedrijf Pluimveehouderij.

Figuur 2: Kostprijs van gezuiverd regenwater versus leidingwater (€ct/vleeskip). Tijdens de eerste periode van 10 jaar wordt de aankoopprijs van de installatie mee in rekening gebracht. Nadien enkel nog de kosten voor onderhoud en verbruik van producten. Leidingwater PP* = gemiddelde kostprijs van leidingwater op het Proefbedrijf Pluimveehouderij.

Conclusie
Uit de berekeningen blijkt dat de kostprijs van regenwater lager ligt dan die van leidingwater, met verdere dalingen na de afschrijvingsperiode van 10 jaar. Dit maakt regenwater een aantrekkelijk alternatief, zowel vanuit milieuoogpunt als economisch gezien.
(*) In het kader van het Europees Life-project ACLIMA, wordt op het Proefbedrijf Pluimveehouderij uitgebreid onderzoek gedaan naar technieken om duurzaam om te gaan met waterverbruik. Het project ACLIMA wil land- en tuinbouwbedrijven ondersteunen om op een toekomstgerichte en duurzame manier antwoorden te bieden op de toenemende waterbehoefte en dalende waterbeschikbaarheid. In het kader van dit project demonstreert het Proefbedrijf Pluimveehouderij naast het hergebruik van reinigingswater van pluimveestallen ook technieken voor regenwaterbehandeling en monitort de waterbehoefte bij gebruik van waterkoeling.